Ζωγραφιστά ξύλινα κουτάλια ...

Σήμερα είπα να κάνω κάτι διαφορετικό...Σκέφτηκα να προσπαθήσουμε να δημιουργήσουμε μαζί, κάτι ξεχωριστό.

Πάντα με μάγευαν οι Καππαδοκικοί χοροί.
Θυμάμαι πως ένοιωσα όταν για πρώτη φορά άνοιξε για μένα η αυλαία των χορών αυτής της αγιασμένης γης και βρέθηκαν στα χέρια μου δυο ζευγη ξύλινων κουταλιών...!
Εκείνο το μάθημα τελείωσε με την προτροπή του δασκάλου : "Καλό θα ήταν να αγοράσετε τα δικά σας κουτάλια και να προσπαθήσετε να μάθετε να χτυπάτε τον ρυθμό του χορού των κουταλιών..."

Ποτέ δεν με ενθουσίαζε η ιδέα του να κρατάμε όλοι πανομοιότυπα μαντήλια, κουτάλια (σαν να κατασκευάστηκαν όλα στο ίδιο εργοστάσιο) γι΄αυτό σκέφτηκα να δημιουργήσω τα δικά μου κουτάλια...!Τολμήστε το κι εσείς ακολουθώντας τις παρακάτω συμβουλές.Είναι εύκολο και δημιουργικό!

Χρειαζόμαστε:
τέσσερα άβαφα ξύλινα κουτάλια (φροντίστε όμως το σχήμα τους να μοιάζει με αυτά που χρησιμοποιούνται για χορό)
νερόχρωμα για ξύλινες επιφάνειες
χρώματα για ξύλο της δικής σας προτίμησης
βερνίκι για ξύλινες επιφάνειες

Βήμα πρώτο
Αν χρειάζεται τρίβουμε λίγο τα κουτάλια με ένα γυαλόχαρτο να λειανθούν.Στη συνέχεια τα βάφουμε με το νερόχρωμα ξύλου και τα αφήνουμε να στεγνώσουν.

Βήμα δεύτερο
Τώρα μπορείτε να τα διακοσμήσετε  όπως εσείς θέλετε (η δική μου φαντασία δανείστηκε θέματα από τον κόσμο των φυτών). Θα χρησιμοποιήσετε χρώματα που είναι κατάλληλα για ξύλινες επιφάνειες.Τα σμάλτα νερού είναι μία καλή λύση που έχει καταπληκτικά αποτελέσματα.
Καλό θα ήταν να ζωγραφίσετε κι απ΄τις δυο μεριές! Θα είναι  εντυπωσιακά!

Βήμα τρίτο
Αφήνετε τα χρώματα να στεγνώσουν και περνάτε κι από τις δυο μεριές μ΄ένα άχρωμο βερνίκι.

Τα κουτάλια σας είναι έτοιμα.Μπορείτε μ΄αυτά να δημιουργήσετε ήχους ,να χορέψετε ή απλά να τα χρησιμοποιήσετε ως διακοσμητικά.

* Ευχαριστώ θερμά τον αγαπητό Αιγέα που φωτογράφησε με μεράκι τα παραπάνω θέματα!

“Ένας χαρταετός σαν το μουσείο ανοιχτός”

 

Εκπαιδευτικό πρόγραμμα για παιδιά ηλικίας 7-12 χρόνων 

Η Καθαρά Δευτέρα είναι συνδυασμένη με το πέταγμα του χαρταετού. Πότε χρησιμοποιήθηκαν όμως οι πρώτοι χαρταετοί; Για ποιο λόγο; Τα παιδιά ακολουθούν την ιστορία των χαρταετών και ανακαλύπτουν τι χρειάζεται ένας χαρταετός για να φτάσει ψηλά στον ουρανό. Τέλος, κάθε οικογένεια κατασκευάζει το δικό της εξάγωνο χαρταετό.

Οι ώρες διεξαγωγής των εκπαιδευτικών προγραμμάτων είναι 11:00-11:45, 12:00-12:45, 13:00-13:45, 14:00-14:45.

H οικονομική συμμετοχή είναι 7 ευρώ για κάθε παιδί & ενισχύει τους σκοπούς του Ελληνικού Παιδικού Μουσείου.

Η συμμετοχή των παιδιών στα προγράμματα είναι προαιρετική - καθώς υπάρχει η δυνατότητα της ελεύθερης ερμηνείας στα εκθέματα - και δηλώνεται στην υποδοχή του Μουσείου την ημερομηνία διεξαγωγής του προγράμματος.

Πληροφορίες: 

210 3312995

Τοποθεσία: 

Παιδικό Μουσείο

Κυδαθηναίων 14 Πλάκα

Πως κατασκευάζουμε έναν χαρταετό...

Τι θα χρειαστούμε:
3 ελαφρά πηχάκια από ξύλο, περίπου 80 εκατοστά το καθένα
χαρτί ή πολύ λεπτό νάιλον
γερό σπάγκο
λεπτό σύρμα
κολλητική ταινία
χρωματιστά χαρτιά για την ουρά

Ξεκινάμε την κατασκευή:

Στα άκρα από κάθε πηχάκι κάνουμε δυο μικρές εγκοπές.
Δένουμε γερά μεταξύ τους τα τρία πηχάκια από την μέση με τον σπάγκο, και αφήνουμε περίπου μισό μέτρο ακόμα να κρέμεται (επόμενο σχήμα).






Στην άκρη από το ένα πηχάκι στερεώνουμε γερά το σύρμα, και το περνάμε περιμετρικά γύρω από τον σκελετό του χαρταετού, κάνοντας μια στροφή με το σύρμα σε κάθε πηχάκι, εκεί που έχουμε κάνει την εγκοπή.
Φροντίζουμε όπως θα γυρίζουμε το σύρμα, οι αποστάσεις μεταξύ των άκρων από τα πηχάκια να διατηρούνται σταθερές, έτσι ώστε στο τέλος να έχουμε ένα κανονικό εξάγωνο.
Ακουμπάμε τον σκελετό πάνω στο χαρτί ή το πλαστικό, και το κόβουμε γύρω - γύρω του, αφήνοντας ένα περιθώριο 3-5 εκατοστών (επόμενο σχήμα).






Σε αυτό το σημείο, μπορούμε ν’ αφήσουμε την φαντασία μας ελεύθερη και να διακοσμήσουμε την επιφάνεια του χαρτιού όπως μας αρέσει, έτσι ώστε να έχουμε έναν μοναδικό χαρταετό.
Μπορούμε να κολλήσουμε διάφορα διακοσμητικά, ή να ζωγραφίσουμε  πρόσωπα, πεταλούδες, πουλιά και ζώα.
Κατόπιν ξαναβάζουμε τον σκελετό πάνω στο χαρτί ή το πλαστικό, γυρίζουμε τα περιθώρια προς τα μέσα και τα κολλούμε με κολλητική ταινία.
Σε δυο άκρα (β & γ) στερεώνουμε σπάγκο, για να δέσουμε στην μέση του την ουρά. Προσέχουμε ώστε: αβ = αγ = γδ = βδ.
Η ουρά πρέπει να είναι 3-4 φορές μακρύτερη από το μήκος του αετού, έτσι ώστε να έχει σταθερότητα όταν πετάει (επόμενο σχήμα).






Την ουρά μπορούμε να την κατασκευάσουμε, από λωρίδες που θα έχουμε κόψει από εφημερίδες ή χρωματιστά χαρτιά μεγέθους 20 Χ 20 εκατοστά, τα οποία δένουμε στον σπάγκο σε απόσταση περίπου 15-20 εκατοστών το ένα από το άλλο.
Στα αντίθετα άκρα από αυτά που δέσαμε την ουρά, (ε & ζ), δένουμε τα ζύγια. Εδώ πρέπει να προσέξουμε ιδιαίτερα. Όλη η επιτυχία για το πέταγμα του αετού, βρίσκεται στα ζύγια του.
Τα ζύγια, είναι δυο κομμάτια σπάγκος δεμένος στο άκρα ε και ζ, που το καθένα ενώνεται με τον σπάγκο που αφήσαμε να κρέμεται από το κέντρο του χαρταετού.
Τα ζύγια πρέπει να σχηματίζουν ένα ισοσκελές τρίγωνο.
Στο σημείο της ένωσης δένουμε ένα γερό σπάγκο, την καλούμπα.
Βρίσκουμε ένα πλάτωμα μακριά από ηλεκτροφόρα σύρματα, γυρίζουμε τον χαρταετό μας κόντρα στον άνεμο και ...
είμαστε  έτοιμοι να ταξιδέψουμε στο μπλε τ΄ ουρανού!
πηγή

Η ιστορία του χαρταετού

Ναι, τον πετάμε! Τον περνάμε και στα παιδιά μας. Κάθε διατήρηση λαϊκού εθίμου είναι βήμα προς την Ελευθερία. Είναι πράξη δράσης ενάντια στην άχρωμη λαίλαπα του τσιμέντου που σκλαβώνει την ψυχή μας. Κάθε ματιά στον ουρανό είναι δήλωση Αληθείας. Έχει τόσες μνήμες αυτό το γαλάζιο.

Στην αρχαιότητα, 4ο αιώνα π.Χ., ο μαθηματικός και αρχιμηχανικός Αρχύτας (440-360 π.Χ.), από τον Τάραντα της Νότιας Ιταλίας, καλός φίλος του Πλάτωνα και οπαδός του Πυθαγόρα, χρησιμοποίησε στην αεροδυναμική του τον χαρταετό και λέγεται ότι ήταν ο εφευρέτης του. Ο Αρχύτας θεωρείται ο τελευταίος αλλά και ο σημαντικότερος των Πυθαγορείων. Κείμενα του Αρχύτα λένε ότι μελέτησε και ο Γαλιλαίος.

Ο χαρταετός φαίνεται να άνοιξε για πρώτη φορά τα πολύχρωμα εύθραυστα φτερά του περίπου στα 1000 π. Χ., και έκτοτε δεν έπαψε να χρωματίζει με τον δικό του ξεχωριστό τρόπο τον ουράνιο θόλο, από την Ανατολή έως τη Δύση.
 
(...) Τον 4ο π.Χ. αι., στην αρχαία Ελλάδα, σύμφωνα με τις πηγές, ο αρχιμηχανικός Αρχύτας του Τάραντος χρησιμοποίησε στην αεροδυναμική του τον αϊτό. Παλαιότερη αναφορά θα μπορούσε να θεωρηθεί η απεικόνιση σε ελληνικό αγγείο της κλασικής περιόδου μιας κόρης που κρατά στα χέρια της λευκή σαΐτα δεμένη με νήμα, ένα είδος αϊτού δηλαδή, και την οποία ετοιμάζεται να πετάξει. Λαμβάνοντας υπόψη ότι η χρήση του χαρτιού δεν ήταν ακόμη γνωστή, εικάζουμε ότι τα χρόνια εκείνα, τα όποια πειράματα ή παιχνίδια με αϊτούς θα πρέπει να τα έκαναν με πανί, αντίστοιχο με αυτό που χρησιμοποιούσαν στα πλοία έως και τα μεσαιωνικά χρόνια. Πολύ αργότερα, ο Μάρκο Πόλο, γυρίζοντας από τα ταξίδια του, φέρνει το χαρταετό στη Μεσαιωνική Ευρώπη.

πηγή

Αρόλιθος - "Από το σήμερα στο χθες..."

Το Μουσείο Αγροτικής Ιστορίας και Λαϊκής Τέχνης, στο Πρότυπο Παραδοσιακό Κρητικό Χωριό ΑΡΟΛΙΘΟΣ, στην προσπάθειά του να διατηρήσει αναλλοίωτη στη μνήμη όλων των Κρητών και κυρίως των μικρών παιδιών, την παράδοση της Κρήτης, οργανώνει για το σχολικό έτος τα ακόλουθα εκπαιδευτικά προγράμματα.

Πρόγραμμα 1 - "Οι Μουσαφίρηδες στο σπίτι της γιαγιάς"

‘’Το σπίτι της γιαγιάς έχει πάντα μια ιδιαίτερη αξία για τα μικρά παιδιά. Είναι γεμάτο αγάπη, ζεστασιά, μυρωδιές, εικόνες και αντικείμενα. Τα πράγματα τοποθετημένα με τάξη και νοικοκυροσύνη, το καθένα στη δική του θέση, περιμένει το άγγιγμα της γιαγιάς για να γίνει χρήσιμο και πολύτιμο. Τα παιδιά γίνονται οι μουσαφίρηδες σε ένα παλιό σπίτι. Η γιαγιά είχε φροντίσει να φυλάξει με ιδιαίτερη φροντίδα, αντικείμενα που σχετίζονταν με τη ζωής της για να μπορέσουν τα παιδιά να φανταστούν μια μέρα της ζωής της στα χρόνια τα παλιά....

Πρόγραμμα 2 - "Ο Προπάππους μου ο Μάστορας"

‘’Ο γεωργός ήταν από αρχαιοτάτων χρόνων το κυριότερο επάγγελμα των ανθρώπων της υπαίθρου. Όμως οι άνθρωποι ως ανήσυχα πνεύματα και με την αύξηση των αναγκών τους ανακάλυψαν επιπλέον, πάρεργα επαγγέλματα. Ο καλαθάς, ο σιδεράς, ο φανοποιός και άλλοι πολλοί μαστόροι παρήγαγαν χειροποίητα αντικείμενα που συνήθιζαν να ανταλλάσσουν μεταξύ τους στις καθημερινές τους συναλλαγές’’


Πρόγραμμα 3 - "Ο Σαλβαράς και η Σαρτζάτη"

‘’Το ρούχο είναι άμεσα συνδεδεμένο με τη ζωή του ανθρώπου. Καθορίζει το χαρακτήρα του, τη διάθεσή του, τη κοινωνική του θέση και τη ψυχολογική του διάθεση. Η κρητική φορεσιά, γυναικεία και αντρική, εκφράζει τη λεβεντιά του κρητικού, ανυψώνει το ανάστημά του και βροντοφωνάζει τη περηφάνια του. Περίσσια πλουμισμένη με ποικιλία χρωμάτων και σχεδίων αποτελεί πρότυπο παράδειγμα παραδοσιακής φορεσιάς’’.

Πρόγραμμα 4 - "Από το σήμερα στο χθες"

‘’Η ζωή του παππού και της γιαγιάς. Πόσα παραμύθια έχουμε ακούσει για τις καθημερινές ασχολίες τους, για τα αγνά προϊόντα που καλλιεργούσαν, για τα χειροποίητα εργαλεία τους και γα τον απλό αλλά μεστό τρόπο της ζωής τους. Οι καθημερινές τους έγνοιες, οι σχέσεις μεταξύ τους και με τους συγχωριανούς τους, τα ήθη και τα έθιμά τους. Και φυσικά ο χορός, το τραγούδι, η ψυχαγωγία. Ένα μικρό μαγικό ταξίδι στο χρόνο….’’


Πρόγραμμα 5 - "Απού΄ χει καθείς στο λογισμό ντου, τα θωρεί και στ΄ όνειρό ντου"

‘’Μικιός ο κύκλος στο χωριό, γνωρίζουνταν οι νέοι από τα γεννοφάσκια ντους και ήρχιζε να πνέει αύρα τσ’ αγάπης δροσερή μέσα στα σωθικά τους και εφούσκωνε τα στήθια ντους από τα σχολικά ντους.’’
‘’Ε, τον παντέρμο το σεβντά δουλειές απου τσι κάνει, σ’είντα μπελά το λοϊσμό, μα και τσ’ αιστήσεις βάνει!’’

Πρόγραμμα 6 - "Ένα Μουσείο σαν μια παλιά φωτογραφία"

΄΄Μουσείο!!. Ο ναός των Μουσών. Τα Μουσεία φυλάσσουν με ιδιαίτερη φροντίδα τη καλλιτεχνική έκφραση των ανθρώπων, τα αντικείμενα της καθημερινότητάς τους και γενικότερα το πολιτισμικό τους έργο.
Κάθε αντικείμενο έχει μια διαφορετική ιστορία να μας διηγηθεί. Ο φωτογράφος, με τη μηχανή του, απαθανατίζει ανθρώπους, αντικείμενα, τοπία αλλά και στιγμές του χρόνου. Όμως τι κρύβεται πίσω από τη κάθε φωτογραφία?. Τι υπήρχε πριν, τι μετά, τι δεξιά, τι αριστερά? Ποια η ιστορία που κάθε αντικείμενο έχει να μας διηγηθεί? Οι μικροί μας φωτογράφοι καλούνται να το ανακαλύψουν.

Πρόγραμμα 7 - "Ψωμί κ ελιά"

Το πρόγραμμα αναλύει τη παραγωγή του σιταρένιου ψωμιού και του ελαιολάδου. Εφαρμόζεται σε διαφορετικούς χώρους ανάλογα με την διαδικασία που ακολουθείται και έτσι χωρίζεται σε τρία μέρη


Περισσότερες πληροφορίες για όλα αυτά τα καταπληκτικά προγράμματα ,θα βρείτε εδώ

Οι “Μπούλες” και οι “Γενίτσαροι” της Νάουσας

Αυτό που ξεχωρίζει αυτό το έθιμο από τα άλλα είναι το αυστηρό τελετουργικό του. Σε αντίθεση με την αταξία, την απρέπεια, τα σατυρικά τραγούδια και την αυτοσχέδια μεταμφίεση που επικρατεί παντού τις Απόκριες, τις “Μπούλες” τις χαρακτηρίζει η σοβαρότητα και η τυποποιημένη εθιμική ευπρέπεια σε συνδυασμό με την απαράμιλλη αισθητική των χορευτών.

 Οι “Μπούλες” είναι άντρες ντυμένοι γυναικεία, ενώ οι “Γενίτσαροι” είναι ντυμένοι με φουστανέλες και φορούν μια ιδιόμορφη μάσκα. Γυρίζουν παρέες, παρέες τους δρόμους και τις πλατείες, χορεύοντας προκαθορισμένα τραγούδια με ειδικό τρόπο, που θυμίζει πολεμικό χορό. Οι περισσότεροι χοροί είναι κατεξοχήν αντρικοί, εκτός από τη Μακρυνίτσα που χορεύεται από τη Μπούλα.

Όσο οι Γενίτσαροι φορούν τις μάσκες, δεν επιτρέπεται να χορέψει μαζί τους κανείς από τους θεατές. Όταν τις βγάλουν, τότε ξεκινάει ένα μεγάλο πανηγύρι που κρατάει μέχρι τις πρωινές ώρες.

Πολλοί ισχυρίζονται, ότι το έθιμο έχει τις ρίζες του σε πρωτόγονες παγανιστικές τελετές με σκοπό την ευγονία. Το σίγουρο είναι, ότι με το πέρασμα του χρόνου το έθιμο ενσωμάτωσε την τοπική ιστορία και συνδέθηκε με την Τουρκοκρατία. Όπως λέγεται, οι Αρματολοί και οι Κλέφτες με την ευκαιρία της Αποκριάς κατέβαιναν στην πόλη ντυμένοι γυναίκες και χορεύοντας έρχονταν σε συνεννόηση με τους δικούς τους για τον αγώνα της ελευθερίας. Το νταούλι και ο ζουρνάς είναι οι πρωταγωνιστές των γλεντιών που γίνονται τις δυο τελευταίες Κυριακές της Αποκριάς με μεζέδες και τσίπουρα, ενώ το ντύσιμο είναι από τα σημαντικότερα μέρη της τελετουργίας και κρατάει πάνω από δυο ώρες!

Ο Γενίτσαρος πρώτα φοράει το μπινιβρέκι (μακρύ άσπρο σώβρακο) και από πάνω μακριές κάλτσες, που στερεώνονται με τις βουδέτες (τύπος καλτσοδέτας με μαύρες φούντες).

Μετά φοράει το πουκάμισο με τα φαρδιά κεντητά μανίκια, ακολουθεί η κατάλευκη φουστανέλα με τις 300 έως 400 πιέτες και μετά μπαίνει το πισλί, ένα μαύρο γιλέκο με ανοιχτά μανίκια. Πάνω από αυτό μπαίνει ένα άλλο αμάνικο γιλέκο, που έχει στο στήθος ραμμένα νομίσματα και χαϊμαλιά και στην πλάτη βαρύτιμα κοσμήματα, όπως τοκάδες, γιορντάνια και κιουστέκια. Το σελάχι φοριέται και αυτό στη μέση πάνω από ένα ριγέ μαντίλι, ενώ στο τέλος φοριέται το μαφέσι, ένα ακόμη μεταξωτό μαντίλι που πάνω του θα κρεμαστούν τα θαυμάσια λεπτοδουλεμένα αραχνοειδή κοσμήματα, οι παϊαντζήδες.

Εντυπωσιακή είναι και η στιγμή που δένεται το πρόσωπο. “Πρόσωπο” είναι η μάσκα που φοράει ο Γενίτσαρος, κέρινη από μέσα για να μένει δροσερό το πρόσωπο και γύψινη απ’ έξω. Η μάσκα, που έχει για μάτια και στόμα μικρές σχισμές, στερεώνεται πάνω στο ταράμπουλο, ένα μακρύ μεταξωτό ύφασμα.

Η μάσκα της Μπούλας, που ακολουθεί κάθε μπουλούκι Γενιτσάρων χορεύοντας σοβαρή και περήφανη, είναι βαμμένη με κατακόκκινα μάγουλα και χείλη. Στο κεφάλι φοράει εντυπωσιακά ψεύτικα λουλούδια με κορδέλες και τούλινο πέπλο. Το φόρεμά της είναι πολύχρωμο με φουρό και φοράει και λιμπαντί (βελούδινο κεντητό γιλέκο με μανίκια). Στο στήθος κρέμονται μεταξωτές τραχηλιές, ενώ η ζώνη στολίζεται με σκαλιστές πόρπες, τα κολάνια.

Την Καθαρά Δευτέρα οι Γενίτσαροι βγάζουν τη μάσκα και ξεχύνονται και πάλι στους δρόμους αποκαλυμμένοι
 
πηγή:  Λαϊκή Παράδοση
 
Πως γίνεται το ντύσιμο του γενίτσαρου:
   

Τραγούδια και σκοποί της Ικαρίας

Παρακολουθοήστε την εκπομπή "Μουσική παράδοση" που είναι αφιερωμένη στην Καριώτικη παράδοση πατώντας εδώ